تابو شدن تب کرونا و خطر بروز وضعیت آنومیک در جامعه

وقتی انسان ها دریک جامعه گرد هم می آیند و در جغرافیای مشخص، زندگی مشترکی دارند، از پیوندشان نیروی استثنایی متراکمی پدید می آید که برآن ها غلبه کرده و به هیجانشان می آورد و ندای حیاتی شان را به درجه ای می رساند که در زندگی فردی آن را تجربه نمی کنند.این ندای برخاسته از یک جمع همبسته و پیوند خورده به هم، در شرایط و موقعیت های خاص طنین بلندتری می یابد و با آشکار نمودن قدرت خود جامعه را به جنبش و جوش وا می دارد.

در هفته ی جاری همه ی ما ایرانیان به عنوان اعضای همبسته ی یک جامعه شاهد بروز چنین جنب و جوشی میان خود بودیم. جنب و جوشی که ناشی از احساس خطری مشترک نسبت به یک ویروس بیماری زای ناشناخته بود.

در این به هیجان آمدن جمعی، واقعیتی به نام مرگ بروز یافته که بنظر می رسد اکثریت افراد جامعه را به اشکال مختلف به چالش کشانده است؛ مفهومی که معمولا" در دنیای پرسرعت امروز در لایه های پیچیده ی زیست روزمره گم می شود و افراد کمتر مجالی می یابند به آن بیاندیشند. البته از آنجا که سطح این مرگ آگاهی برای افراد مختلف به یک اندازه نیست؛ طبعا" واکنش های یکسانی را نیز به دنبال نداشته است.

معمولا"عده ای از افراد که بیشترین احساس خطر را تجربه می کنند واکنش های هیجانی تر را نیز نشان می دهند که شاید این واکنش ها نه تنها به خود آنها کمکی نمی کند بلکه به دیگران نیز صدمه می زند. مهمترین مصداق چنین واکنش های هیجانی که در طی هفته ی گذشته در بین عموم مردم مشاهده شده است ، هجوم به مراکز درمانی و داروخانه ها برای اطمینان از سلامت خود و تهیه لوازمی مانند ماسک، ژل ضدعفونی کننده، الکل و ... بوده است. این هجوم مردم و بالا رفتن سطح تقاضا در بازار، افراد سود جو را به میدان کشاند و باعث شد که ترس از ابتلا به بیماری با نگرانی از کمبود امکانات همراه شود و فضای جامعه را دچار التهاب بیشتر نماید.

درطی روزهای گذشته انتشار اخبار رسانه های مختلف داخل و خارج از کشور و نیز اطلاعات درست و غلط شبکه های اجتماعی، میزان ترس و نگرانی و سردرگمی مردم را به حدی بالا برده که تابویی از کرونا ویروس را در اذهان ایجاد نموده است که در صورت گسترش بین جمعیت قابل توجهی ا ز مردم، بی نظمی اجتماعی و آنومی را به دنبال خواهد داشت.

عدم اعتماد به رسانه ی ملی و اخبار منتشر شده از مراجع رسمی، مهمترین عامل ایجاد چنین آشفتگی در افکار عمومی بوده است؛ بی اعتمادی که نه دفعتا" بلکه به مروز زمان و در طی سالهای گذشته به علت رویه های نادرست ارائه اطلاعات و برنامه سازی ، میان بخش قابل توجهی از مردم درونی شده است.

اکنون برای جبران خطاهای راهبردی گذشته، ضرورت دارد رسانه ی ملی در شرایط بحرانی پیش رو، بیشتر از هر سازمان و نهاد حاکمیتی در پی ترمیم اعتماد عمومی بر آید. تلاش برای شفافیت سازی در مورد عملکرد دولت و نهادهای ذیربط و نیز ارائه آمارهای درست از میزان ابتلاء افراد و شیوع بیماری این اطمینان را به مردم می دهد که نیازی به تلاش برای دستیابی به اطلاعات از منابع مختلف ندارند، این نقطه شروعی برای کاهش اضطراب و سردرگمی و پایین آمدن احتمال بروز رفتارهای هیجانی مردم و نیز جلب همکاری عمومی است. ترغیب مردم و نیروهای داوطلب در جهت اجرای برنامه های پیش گیرانه وزارت بهداشت و ستاد مبارزه با کرونا، هم به لحاظ سرعت عمل و هم کیفیت ارائه خدمات نقشی بسیار تعیین کننده دارد.در این بین مراجع،علماء، اساتید حوزه و دانشگاه، فرهیختگان و فعالان مدنی سهم عمده ای در هدایت افکار عمومی و تلاش برای برقرای آرامش و نظم اجتماعی و پیشگیری از به وجود آمدن وضعیت آنومیک در جامعه دارند.

یادداشت من در

روزنامه ی ارمغان بیداری-12 اسفند

کویریات...